HOMEPAGINA

LAATSTE NIEUWS
ZOEK NOG ALTIJD
NIEUWS
INFORMATIE E-MAIL SITEMAP

BART MEIJER VAN PUTTEN
MEDISCH ARCHIEF 2003

20 december 2003, NRC Handelsblad:
Is de koelkast verantwoordelijk voor de darmziekte van Crohn?

Franse artsen opperen dat de chronische darmontstekingen bij de ziekte van Crohn ontstaan als daarvoor gevoelige mensen geVnfecteerd raken met bacteriën die in koelkasten groeien.

20 december 2003, NRC Handelsblad:
Fitte jongeren lopen veel minder risico op latere hart- en vaatziekte

Mensen die als jonge volwassene in een slechte lichamelijke conditie verkeren en bij een lopende-bandtest weinig presteren, lopen een grote kans om later last te krijgen van een te hoge bloeddruk, diabetes of een afwijkende vetstofwisseling.

13 december 2003, NRC Handelsblad:
Antibioticumkuurtje niet nodig bij kinderen met een zere keel

Mét of zonder antibiotica gaat keelpijn bij kinderen even snel over, concludeerden Utrechtse huisartsen. Complicaties zijn ook zonder antibioticum zeldzaam. Ze zijn verder goed te behandelen als ze toch opduiken.

6 december 2003, NRC Handelsblad:
Echinacea werkt niet tegen luchtweginfecties bij kinderen

Echinacea, een populair kruidenmiddel bij verkoudheid, heeft bij kinderen geen gunstig effect op de duur en de ernst van de klachten, zo blijkt een onderzoek van de universiteit van Washington. Sterker nog, een aantal kinderen kreeg na echinacea last van huiduitslag.

December 2003, Synaps 46 VUmc, 1285 woorden:
Coeliakie bij volwassenen, veel ernstiger dan buikpijn

"Coeliakie is geen kinderziekte. Is dat ook nooit geweest! Tegenwoordig is tweederde van de nieuwe patiënten volwassen. Twintig procent is zelfs ouder dan 60 jaar", aldus de nieuwe hoogleraar maag-darm-leverziekten aan het VUmc prof. dr. Chris Mulder.

29 november 2003, NRC Handelsblad:
Veel hartinfarcten gemist met verouderde test

Uit een Brits onderzoek blijkt dat artsen daar zeker een kwart van de hartinfarcten missen doordat ze vasthouden aan vertrouwde maar verouderde testjes om de diagnose te stellen in plaats van een meer betrouwbare troponinetest. Volgens de Nijmeegse cardioloog prof. dr. Freek Verheugt gebruiken in Nederland alle ziekenhuizen, tenminste die met een afdeling Hartbewaking, inmiddels de troponinetechniek.

29 november 2003, NRC Handelsblad:
Keizersnede verhoogt de kans op een doodgeboren kind later

Vrouwen die een keizersnede hebben ondergaan, lopen een klein maar duidelijk hoger risico op een doodgeboren kind tijdens de volgende zwangerschap. Het was al bekend dat er na een keizersnede iets meer kans is op problemen met de placenta maar tot nu toe wist men niet dat ook het kind dan zelf direct gevaar loopt. Het risico is overigens gering, minder dan 1 op 1000.

22 november 2003, NRC Handelsblad:
Combinatietherapie tegen HIV verhoogt de kans op een hartinfarct

De huidige, zeer effectieve combinatietherapie tegen het aidsvirus geeft een iets hoger risico op een hartinfarct, zo blijkt uit een groot internationaal onderzoek onder meer dan 23.000 HIV-patiënten. Dat doet overigens weinig af aan de aanmerkelijk hogere overlevingskansen van deze patiënten dankzij de effectievere HIV-therapie.

19 november 2003, Medisch Vandaag:
Feromoonkrachten

Vrouwen die onder hun neus een vleugje mannelijk okselzweet smeren, worden eerder vruchtbaar, zo blijkt uit een onderzoek van de Universiteit van Pennsylvania. Feromonen - onze lichaamseigen geurstoffen - hebben echt effect. Er komen straks zelfs al medische toepassingen voor speciaal ontwikkelde feromonen.

19 november 2003, Medisch Vandaag:
Alternatieve aanpak van opvliegers

Door alle negatieve publiciteit de laatste tijd durft bijna geen vrouw meer hormonen te slikken tegen opvliegers. 'Paniek om niets', vindt dr.R.Barentsen, hoofd van de polikliniek Gynaecologie van het Amsterdamse VUmc. Hormoontherapie blijft volgens hem het middel van eerste keuze bij ernstige opvliegers maar er zijn ook alternatieven.

15 november 2003, NRC Handelsblad:
Middelzachte matras beter voor de rug

De oude wijsheid dat een harde matras de beste remedie is bij lage rugpijn, is volgens Spaans onderzoek niet juist. Rugpatiënten die een middelzachte matras hadden gekregen, hadden na drie maanden minder klachten dan rugpatiënten met een harde matras.

November 2003, Gezond Consumentenbond:
Wandeling bijna net zo effectief als sport

Vrouwen die regelmatig een half uurtje wandelen en daarbij een matig dieet aanhouden, vallen evenveel af en zijn praktisch net zo fit als vrouwen die een zware lichamelijke training volgen, zo schrijven Amerikaanse gezondheidswetenschappers. Uit een ander onderzoek blijkt dat met zulke kleine maatregelen ook het risico op borstkanker afneemt.

November 2003, Gezond Consumentenbond:
Méér seksueel gevoel na baarmoederverwijdering

Vrouwen bij wie de baarmoeder verwijderd moet worden, zijn vaak bang dat ze daardoor seksueel slechter zullen gaan functioneren of zelfs dat hun seksuele aantrekkingskracht zal verminderen. Die vrees is niet terecht, zo blijkt uit een onderzoek van het Universitair Medisch Centrum Utrecht.

8 november 2003, NRC Handelsblad:
Aderverkalking verdwijnt snel na ApoA-I-infuus

Een wekelijks infuus met ApoA-I-Milano, een bijzondere variant van het eiwit apolipoproteVne A-I, dat overtollig cholesterol afvoert uit de weefsels, heeft een bijna wonderbaarlijk effect op vernauwde bloedvaten. Volgens medewerkers van de Amerikaanse Cleveland Clinic nemen vaatvernauwingen door ApoA-I-Milano in anderhalve maand met gemiddeld 4,2% af, terwijl dat met cholesterolverlagende statines na drie jaar nog geen 0,4% is.

8 november 2003, NRC Handelsblad, 350 woorden:
Zuigreflex ontstaat door een karamelgeur in de moedermelk

De geur van melk uit de moederborst heeft een karamelachtiger karakter dan voeding uit de fles. Het kleurenpalet van flessenmelk is te omschrijven als boterig, vleesachtig/zoet, melkig en graanachtig.

5 november 2003, Medisch Vandaag:
Twijfel over genezend effect van groeifactoren bij decubitus

Druppeltjes zenuwgroeifactor op doorligplekken, dat is volgens Italiaanse artsen dé methode om deze notoir moeilijke wonden snel te genezen. 'In onze eigen kliniek deden groeifactoren niets!' reageert de aan het Universitair Medisch Centrum Utrecht verbonden internist dr. J.R.E. Haalboom.

5 november 2003, Medisch Vandaag:
Stress verergert multipele sclerose

Zowel stress als een infectie vergroten de kans op exacerbaties bij multipele sclerose zo blijkt uit een onderzoek van het Rotterdamse Erasmus MC. 'Misschien moeten we MS-patiënten wel coping-strategieën gaan leren' oppert de leider van het onderzoek, neuroloog dr.R.Q.Hintzen, hoofd van het MS-Centrum van het Erasmus MC.

5 November 2003, Medisch Vandaag:
Hersenletsel bij voetballers komt veel voor

'Een sporter moet je tegen zichzelf beschermen. Die stopt niet uit zichzelf. Er zijn dus regelingen nodig om de sport veiliger te maken', vindt dr. Erik Matser, neuropsycholoog aan het St Anna Ziekenhuis in Geldrop. Hij levert commentaar op twee artikelen in JAMA over hersenschuddingen bij American football en het rapport van de Nederlandse Gezondheidsraad over hersenletsel bij boksers en voetballers, die bijna gelijktijdig verschenen.

1 november 2003, NRC Handelsblad:
BRCA-genen geven grote kans op borstkanker

Vrouwen met een erfelijke afwijking in de borstkankergenen BRCA1 en BRCA2 lopen een veel grotere kans om daadwerkelijk borstkanker te krijgen dan men tot nu toe dacht. Uit de New York Breast Cancer Study blijkt dat meer dan 80% van de vrouwen met deze afwijkende genen uiteindelijk borstkanker krijgt. Dat geldt óók voor vrouwen bij wie verder in de familie helemaal geen borstkanker voorkomt.

Oktober 2003, Synaps 45 VUmc:
Voorkomen van reuma wellicht mogelijk

"In tien jaar tijd is de aanpak van reuma van een achterhoedegevecht verschoven naar een steeds vroegere behandeling en nu zijn we als het ware al opgerukt naar de schemerzone van de preventie", aldus prof.dr.Ben Dijkmans, hoofd van de afdeling Reumatologie van het VUmc. Hij onderzoekt samen met dr. Irene van der Horst, hoofd van de polikliniek Reumatologie, en dr. Dirk Jan van Schaardenburg van het Jan van Breemen-instituut naar mogelijkheden om reuma te voorkómen.

Oktober 2003, Gezond Consumentenbond:
Ongelukken door alcohol bij de lunch

Omdat de meeste mensen rond de middag toch al een beetje slaperig zijn, is alcohol bij de lunch geen goed idee als je nog auto moet rijden. Volgens Brits-Italiaans onderzoekers wordt de kans op een ongeluk daardoor veel groter, zelfs als het alcoholpromillage binnen de toegestane norm blijft.

Oktober 2003, Gezond Consumentenbond:
Pure chocolade voor hart en vaten

Cacao, de basis van chocolade, bevat stoffen die goed zijn voor hart en bloedvaten. Maar uit een recent onderzoek blijkt dat niet alle chocolade even 'werkzaam' is. Als cacao gemengd wordt met melk, zoals in melkchocolade en chocolademelk, gaat het beschermende effect verloren.

Oktober 2003, Gezond Consumentenbond:
Ooglaseren moet bij 1 op 10 opnieuw

Na een ooglaserbehandeling kan niet iedereen meteen zonder bril, zo blijkt uit een onderzoek van Amerikaanse oogartsen. In ruim tien procent van de gevallen is een tweede behandeling nodig. De kans daarop is het grootst als iemand sterk bijziend is, een onregelmatige oogbol heeft of ouder is dan veertig jaar.

8 oktober 2003, Medisch Vandaag:
Behandeling van venerische wratten verloopt moeizaam

Voor venerische wratjes bestaan er veel verschillende behandelingen. 'Dat geeft wel aan hoe onbevredigend de resultaten vaak zijn', aldus dr. A. Notowicz, dermatoloog-venereoloog aan het Medisch Centrum Haaglanden.

8 oktober 2003, Medisch Vandaag:
Nieuwe richtlijn Maagklachten

Als er zich ergens in de geneeskunde grote veranderingen hebben voorgedaan, dan is dat in de afgelopen vijf jaar bij het fenomeen maagklachten. Het maagulcus is aan het verdwijnen, de Helicobacter pylori-infectie wordt tot een importziekte en reflux is sterk in opkomst. Daarom heeft een gezamenlijke werkgroep van CBO en NHG een nieuwe richtlijn Maagklachten opgesteld.

4 oktober 2003, NRC Handelsblad:
De dokter aan het bed diagnosticeert beter dan apparatuur

Een zwelling achter het borstbeen bleek geen kanker maar een verwijde longslagader. De pijn in de hartstreek kwam niet door vernauwde hartvaten maar door een hernia aan de wervelkolom. Zo beschrijft internist Brendan Reilly van het Cook County Hospital in Chicago nog 24 andere patiënten waarbij hij steeds met het aloude lichamelijke onderzoek - kijken, kloppen, voelen en luisteren - tot een heel andere diagnose kwam dan eerder zijn collega's met de meest moderne diagnostische technieken.

24 september 2003, Medisch Vandaag:
Twintig jaar kunstmatige hartkleppen

'Voornamelijk interessant voor de geschiedenisboeken' meent hartchirurg prof.dr. W. Flameng van het Leuvense Universiteitsziekenhuis Gasthuisberg over de nu al twintig jaar lopende Edinburgh Heart Valve Study. Hij schetst hier de nieuwste ontwikkelingen op het gebied van kunsthartkleppen.

20 september 2003, NRC Handelsblad:
Miljoenen teveel uitgegeven aan pillen tegen hoge bloeddruk

Noorse onderzoekers hebben berekend hoeveel geld het zou schelen als artsen bij de behandeling van hoge bloeddruk goedkope thiaziden als medicijn zouden voorschrijven in plaats van duurdere nieuwe middelen. Zij concluderen dat de mogelijke besparingen enorm zijn: in de Verenigde Staten zou het 434 miljoen dollar schelen, in Engeland 120 miljoen, Duitsland 72 miljoen, Frankrijk 37 miljoen, Canada 14 miljoen en zelfs in Noorwegen nog 11 miljoen.

September 2003, Gezond Consumentenbond:
Brandend maagzuur kan ook erfelijk zijn

Bij brandend maagzuur speelt volgens Britse onderzoekers erfelijke aanleg een duidelijke rol. Zij baseren dat op een vergelijkend onderzoek onder 1960 tweelingparen. Zuurbranden hoeft dus niet altijd het gevolg te zijn van verkeerde leefgewoonten.

September 2003, Gezond Consumentenbond:
Volle melk en boter beschermen tegen astma

Jonge kinderen die regelmatig volle melkproducten en boter krijgen, hebben minder vaak astma. Dat schrijven onderzoekers van het Nederlandse Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) in Thorax, een tijdschrift voor longartsen.

27 augustus 2003, Medisch Vandaag:
Hartstilstand komt onnodig vaak voor

Educatie en training, beginnend op de basisschool, zullen een centrale rol moeten spelen wil men het onacceptabele grote aantal patiënten dat plotseling overlijd verminderen. Daarnaast kan de introductie van automatische defibrillatoren een gunstig effect hebben. Is het niet vreemd dat de meeste woonhuizen en openbare gebouwen tegenwoordig zijn uitgerust met brandblussers en melders maar niet met een defibrillator?

27 augustus 2003, Medisch Vandaag:
Levensvatbaar hartweefsel kan nu zichtbaar gemaakt

Hartspierweefsel dat niet goed meer functioneert, kan toch nog levensvatbaar zijn. Uit een promotie-onderzoek van Arend Schinkel aan de Erasmus Universiteit Rotterdam blijkt dat zeker de helft van de patiënten met ernstig hartfalen zulk weefsel bezit. Al die mensen kunnen baat hebben bij een bypassoperatie.

13 augustus 2003, Medisch Vandaag:
COX-2-remmer schaadt darm minder, videocapsule ingezet bij onderzoek onder gezonde vrijwilligers

De COX-2-remmer celecoxib veroorzaakt minder beschadigingen in de dunne darm dan een NSAID. Dit verschil is zichtbaar gemaakt met een nieuwe inslikbare videocapsule.

Augustus 2003, Gezond Consumentenbond:
Zelftest voor hyperactieve volwassenen

Psychiaters van de New York University School of Medicine hebben in samenwerking met de Wereldgezondheidsorganisatie een vragenlijst ontwikkeld waarmee volwassenen zelf kunnen testen of ze aan ADHD lijden. Deze aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit is vooral bekend als een gedragsstoornis bij kinderen, maar ook bij volwassenen kunnen dergelijke problemen bestaan.

Augustus 2003, Gezond Consumentenbond:
Kinderen niet te jong uit de luiers halen

Zindelijkheidstraining bij kinderen jonegr dan 27 maanden heeft geen nut, zo blijkt uit Amerikaans onderzoek. Ouders die proberen om jonge peuter zo snel mogelijk zindelijk te maken, halen zichzelf onnodig veel problemen op de hals.

Augustus 2003, Medisch Vandaag:
Compressiekousen voor spataderen moeten mooier en makkelijker

'Spataderen moet je tijdig onderkennen omdat je dan erger problemen voor kunt zijn. Ook jongere mensen met maar weinig klachten zouden al uit voorzorg een elastische kous moeten aantrekken. Helaas willen ze dat meestal niet. Ze vinden de kousen niet mooi genoeg', aldus de Maastrichtse dermatoloog-fleboloog dr. J.C.J.M. Veraart. Hij zou graag zien dat er mooiere elastische kousen ontwikkeld worden die beter zitten en toch even effectief zijn.

26 juli 2003, NRC Handelsblad:
Speciaal dieet verlaagt cholesterol bijna even goed als pil

Een vegetarisch dieet aangevuld met sojaproducten, noten en met plantensterolen verrijkte margarine werkt volgens Canadese voedingsdeskundigen bijna net zo goed tegen een te hoog cholesterolgehalte als het cholesterolverlagende medicijn lovastatine.

19 juli 2003, NRC Handelsblad:
Volle melk en boter beschermen tegen astma

Jonge kinderen die regelmatig volle melkproducten en boter krijgen, lopen minder kans op astma. Dat schrijven onderzoekers van het Nederlandse Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) in Thorax.

16 juli 2003, Medisch Vandaag:
Dubbele diabetes, geen toevalstreffer

Insulineresistentie, hét kenmerk van diabetes mellitus type 2 en een bekende risicofactor voor hartziekte, is mogelijk ook een belangrijke oorzaak van hart- en vaatziekte bij mensen met type 1-diabetes. Die patiënten krijgen volgens medewerkers van de University of Pittsburgh op den duur een soort 'dubbele diabetes'.

12 juli 2003, NRC Handelsblad:
Mediterraan dieet met wijn en olijfolie is echt gezond

Grieken die nog steeds, net als vroeger, veel groente, fruit, noten, vis en olijfolie eten en dagelijks een glaasje wijn drinken, zijn gezonder dan hun minder traditioneel consumerende landgenoten. Onder de traditionele eters is de sterfte aan hart- en vaatziekte eenderde lager en die aan kanker een kwart, zo blijkt uit een groot Grieks bevolkingsonderzoek.

28 juni 2003, NRC Handelsblad:
Magische pil tegen hart- en vaatziekte en nog goedkoop ook

Twee Britse hoogleraren in de preventieve geneeskunde hebben een radicaal nieuwe aanpak bedacht voor hartziekten en herseninfarcten. Zij willen iedereen boven de 55 jaar, en zeker alle mensen die al aan hart- en vaatziekte lijden, dagelijks een "poly-pil" laten slikken met zes verschillende ingrediënten: een lage dosering aspirine, een statine, foliumzuur en drie bloeddrukverlagende medicijnen, ook in lage dosering. Die combinatie zou volgens hun berekeningen het risico op hart- en vaatziekten met 89% verlagen en dat op herseninfarcten met 80%.

25 juni 2003, Medisch Vandaag:
Voorlopig nog afhankelijk van de spuit

Met een insulinepomp gestuurd door een glucosesensor of - nog beter - een transplantaat met insulineproducerende eilandjes van Langerhans zouden diabetespatiënten eindelijk van hun spuit af zijn.

25 juni 2003, Medisch Vandaag:
Veel oorafwijkingen na trommelvliesbuisjes

Kinderen die wegens een otitis media met effusie trommelvliesbuisjes hebben gehad, hebben veel oorafwijkingen. Dat blijkt uit een Amerikaans onderzoek. Volgens de Nijmeegse KNO-arts dr. J.A.M. Engel 'zou dit ook voorkomen als je oren met ernstige otitis media niet behandelt'.

21 juni 2003, NRC Handelsblad:
Botox strijkt niet alleen rimpels glad maar dept ook zweet

Botuline-toxine is tegenwoordig onder de merknaam Botox bijzonder populair als rimpelbestrijder. Minder bekend is dat deze stof ook erg goed werkt tegen overmatig zweten. Uit een gezamenlijk Duits-Brits-Belgisch onderzoek blijkt dat het de zweetproductie gedurende minstens vier maanden tot zelfs een jaar met zeker de helft vermindert.

14 juni 2003, NRC Handelsblad:
Kankercellen zaaien al heel vroeg uit en duiken jaren later nog op

Veel kankercellen zaaien al uit voordat ze gemuteerd zijn tot echte kwaadaardige cellen. Dat zou verklaren waarom soms nog jaren of zelfs tientallen jaren na het verwijderen van de oorspronkelijke kanker uitzaaiingen kunnen opduiken.

7 juni 2003, NRC Handelsblad:
Massaspectrometer detecteert veel meer stofwisselingsziekten

In één druppeltje bloed van een pasgeborene is met een nieuwe techniek - tandem-massaspectrometrie - een groot aantal verschillende zeldzame stofwisselingsziekten op te sporen. Australische onderzoekers hebben met deze methode 362.000 pasgeborenen gescreend. Ze vonden twee keer zoveel stofwisselingsstoornissen als hun collega-kinderartsen die alleen naar ziekteverschijnselen keken.

7 juni 2003 in NRC Handelsblad:
Verzwijgen maakt beter, fibromyalgie verdwijnt als niemand erover rept

Patiënten met pijn in gewrichten en spieren die de diagnose fibromyalgie krijgen worden daar meestal zieker van. De diagnose moet verdwijnen, vindt reumatoloog prof. dr. Hans Rasker.

Juni 2003, Gezond Consumentenbond:
Uitstrijkje straks misschien met een virustest

Bij baarmoederhalskanker is er een direct verband tussen een voorafgaande virusinfectie en het ontstaan van de ziekte. Dat is bij vrijwel geen enkele andere vorm van kanker zo direct het geval. Bij praktisch iedere baarmoederhalskanker kan men een humaan papillomavirus aantonen.

Juni 2003, Medisch Vandaag nr 10:
Oestrogeen en bisfosfonaat samen effectiever tegen osteoporose

Het is bekend dat oestrogeensubstitutie en bisfosfonaten ieder voor zich de botdichtheid vergroten bij vrouwen met osteoporose na de menopauze, maar het effect van de combinatie van deze twee was nog niet onderzocht. Een team van de Universiteit van Pittsburgh onder leiding van Susan Greenspan heeft beide middelen samen nu uitgetest bij 373 oudere vrouwen.

Juni 2003, Medisch Vandaag nr 10:
Minder immunosuppressie na orgaantransplantatie

Eén capsule tacrolimus om de dag of zelfs maar één keer per week is volgens de Amerikaanse transplantatiepionier Thomas Starzl in veel gevallen voldoende om patiënten na een transplantatie tegen chronische afstotingsreacties te beschermen. Voorwaarde is wel dat de patiënt de transplantatie pas ondergaat na toediening van immunoglobuline om de eigen T-lymfocyten uit te schakelen.

Juni 2003, Medisch Vandaag nr 10:
De overdracht van medische informatie kan beter

'In de praktijk gaan adviezen van de huisarts of de specialist bij een patiënt vaak het ene oor in en het andere weer uit. Direct na het consult zijn veel patiënten tweederde van de medische informatie alweer vergeten. Dat is toch wel erg veel', aldus neuropsycholoog en geheugenspecialist dr. R.P.C. Kessels van het Helmholtz-Instituut van de Universiteit van Utrecht. Hij heeft uitgebreid geVnventariseerd wat een arts kan doen om de overdracht van informatie aan de patiënt te verbeteren.

Juni 2003, Synaps 43 VUmc, 1250 woorden:
De beste afdeling endocrinologie

"De afdeling endocrinologie van het VU-medisch centrum is breder dan die in enig ander academisch ziekenhuis.Naast de algemene endocrinologie zijn wij gespecialiseerd in én diabetes met prof. Rob Heine én andrologie met prof. Louis Gooren én bot- en calciumstofwisseling met Paul Lips en ikzelf", aldus Coen Netelenbos, de nieuwe hoogleraar endocrinologie van het VUmc.

31 mei 2003, NRC Handelsblad:
Oestrogenen na de overgang vergroten kans op dementie

Extra oestrogeen na de overgang beschermt oudere vrouwen tegen botontkalking maar blijkt nu de kans op dementie twee keer zo groot te maken. Eerder bleek oestrogeen tot verbazing van velen ook al niet goed voor hart en bloedvaten. De grotere kans op dementie is het resultaat van de Amerikaanse Women's Health Initiative Memory Study. Dat onderzoek is vorig jaar voortijdig gestopt omdat intussen gebleken was dat het nut van langdurige oestrogeensubstitutie na de menopauze niet opweegt tegen de nadelen.

24 mei 2003, NRC Handelsblad:
Longverkleining is niet goed voor alle emfyseempatiënten

Chirurgische longverkleining is een betrekkelijk nieuwe therapie voor patiënten met ernstig longemfyseem. Maar het was tot nu toe onduidelijk of alle patiënten wel baat bij die ingreep hadden. Ook was niet bekend hoe het komt dat mensen met slechte longen verbeteren door de longen te verkleinen. Uit een groot vergelijkend onderzoek, waarbij de helft van de patiënten werd geopereerd en de andere helft medicijnen kreeg, blijkt dat chirurgische longverkleining alleen gunstig is bij patiënten met emfyseem in de bovenste longkwabben die nog maar heel weinig krachtsinspanningen kunnen leveren .

17 mei 2003, NRC Handelsblad:
Vaker hartziekte bij mensen met aanleg voor ontstekingen

Mensen die vaak heftige ontstekingen hebben, lopen vermoedelijk meer kans op hart- en vaatziekten dan anderen. Finse artsen hebben aangetoond dat hartinfarcten vooral voorkomen bij mensen die een auto-immuunziekte én ontstekingen hebben én veel afweerstoffen tegen de Chlamydia-bacterie.

10 mei 2003, NRC Handelsblad:
Speciale vetzuren in flesvoeding van baby's verlagen bloeddruk

Baby's die in hun eerste levensmaanden een speciale zuigelingenmelk krijgen waaraan meervoudig onverzadigde lange-ketenvetzuren zijn toegevoegd, hebben als kleuter een iets lagere bloeddruk dan met gewone flessenmelk gevoede baby's.

Mei 2003, Gezond Consumentenbond:
Regelmatig ontbijten is gezond

Mensen die dagelijks ontbijten, zijn minder dik en hebben minder vaak last van beginnende suikerziekte dan mensen die het ochtendmaal regelmatig overslaan. Dat concluderen medewerkers van de Harvard Medical School uit de Amerikaanse CARDIA-studie.

Mei 2003, Gezond Consumentenbond:
Risicotest op longkanker voor (ex)rokers

Rokers lopen een duidelijk verhoogde kans op longkanker, maar niet iedere roker even sterk. Het risico om binnen tien jaar longkanker te krijgen, varieert nogal. Amerikaanse kankerdeskundigen hebben nu een test ontwikkeld waarmee elke oudere (ex)roker zijn eigen kankerrisico kan berekenen.

Mei 2003, Gezond Consumentenbond:
Geheugentest voorspelt dementie

Ouderen die betekenisvolle woordparen (bijvoorbeeld pijp en sigaar) nauwelijks beter kunnen onthouden dan woordparen zonder zo'n verband (bijvoorbeeld nagel en boter), blijken een groter risico te lopen om dement te worden dan leeftijdgenoten die de betekenisvolle paren wél beter kunnen onthouden.

2 mei 2003, NRC Handelsblad:
Dieet voor zwangere leidt mogelijk tot vroeggeboorte

Schapen die in de maanden rond de bevruchting op dieet worden gezet, krijgen hun jongen te vroeg, zo heeft een internationaal team van wetenschappers aangetoond. Het gaat hier natuurlijk om een dierexperiment maar als dit ook voor mensen geldt, zou het een verklaring kunnen vormen voor de ware epidemie van vroeggeboorten die zich de laatste tientallen jaren heeft voorgedaan in de westerse wereld.

30 april 2003, Medisch Vandaag nr 8:
DHEA ook voor psychiatrische ziekten

Het hormoon DHEA, dehydro-epiandrosteron, is in Frankrijk en de VS geliefd als een soort verjongingshormoon voor bejaarden, een 'fountain of youth'. Uit een Israëlisch onderzoek blijkt dat dit hormoon ook werkzaam is bij bepaalde psychiatrische klachten. Zo vermindert DHEA de negatieve symptomen bij schizofrenie en helpt het tegen depressies.

30 april 2003, Medisch Vandaag nr 8:
Speciale gedragstherapie voor borderline-stoornis

Lange tijd leek de psychotherapie bij borderline-patiënten hopeloos. Niets hielp tegen suVcide, krassen en snijden in het eigen lijf, gokken, drugsgebruik, agressie, allemaal kenmerken van mensen met deze persoonlijkheidsstoornis. Maar uit een in British Journal of Psychiatry gepubliceerd onderzoek onder leiding van dr.R.Verheul van het Psychotherapeutisch Centrum De Viersprong in Halsteren blijkt nu dat een dialectische gedragstherapie ernstige zelfbeschadiging bij veel borderline-patiënten kan voorkomen.

30 april 2003, Medisch Vandaag nr 8:
Atypische antipsychotica bij manische depressie

Atypische antipsychotica zijn in opmars voor de behandeling van de acute manische fase bij bipolaire stemmingsstoornissen. Volgens prof.dr. W.A. Nolen van het Universitair Medisch Centrum Utrecht komen alleen patiënten met zeer ernstige manische episodes in aanmerking voor antipsychotica.

26 april 2003, NRC Handelsblad:
Bij nekpijn is manuele therapie het best en ook het goedkoopst

Mensen met nekpijn hebben meer baat bij manuele therapie dan bij fysiotherapie of zorg door de huisarts. De manueel therapeut is bovendien goedkoper. Dat blijkt uit een onderzoek van het EMGO-instituut, onderdeel van het VUmc in Amsterdam.

19 april 2003, NRC Handelsblad:
Weglaseren van de bril lukt beter bij jonge mensen

Steeds meer bijziende of vérziende mensen laten hun ogen tegenwoordig corrigeren met een laserbehandeling. Maar niet iedereen kan daarna meteen zonder bril, zo blijkt uit een onderzoek van Amerikaanse oogartsen. In ruim tien procent van de gevallen is een tweede lasercorrectie nodig. De kans daarop is het grootst als iemand sterk bijziend is, een onregelmatige oogbol heeft of ouder is dan veertig jaar.

16 april 2003, Medisch Vandaag, 690 woorden:
Fibromyalgie is het resultaat van interacties

Fibromyalgie heeft altijd controverses opgeroepen. Is het een reele kwaal of een ingebeelde ziekte? 'Die mensen hebben pijn', benadrukt de Twentse hoogleraar reumatologie dr. J.J. Rasker. 'Maar hun ziektegedrag verandert nadat ze bij een dokter zijn geweest.'

April 2003, gezond Consumentenbond:
Tijdig zelf ingrijpen bij astma loont

Een astmapatiënt heeft minder last van zijn ziekte als hij regelmatig zijn piekstroom (de hoeveelheid lucht die hij in één keer kan uitblazen) meet en zijn medicijnen aanpast als de meting aangeeft dat dit nodig is. Dat blijkt uit een recent onderzoek door het Universitair Medisch Centrum Nijmegen.

April 2003, Gezond Consumentenbond:
Hartziekte en tandontsteking één oorzaak

Mensen met ontstoken tandvlees en verloren tanden en kiezen hebben een duidelijk verhoogde kans op zieke verkalkte bloedvaten, zo blijkt uit een onderzoek van de Harvard University onder ruim 50.000 oudere, mannelijke werknemers in de gezondheidszorg.

April 2003, Gezond Consumentenbond:
Beroerte vaststellen binnen één minuut

Amerikaanse onderzoekers hebben een eenvoudig testje in drie stappen ontwikkeld waarmee mensen die er geen verstand van hebben, binnen de minuut een beroerte kunnen vaststellen.

2 april 2003, Medisch Vandaag nr 6:
Risicotest longkanker voor (ex)rokers

Rokers lopen een verhoogde kans op longkanker, maar niet iedere roker even erg. Medewerkers van het Memorial Sloan-Kettering Cancer Center in New York hebben een test ontwikkeld waarmee elke oudere (ex)roker zijn eigen kankerrisico kan berekenen.

2 april 2003, Medisch Vandaag nr 6:
Apo-B nieuwe maat voor atherosclerose

Een internationaal team onderzoekers pleit ervoor LDL-cholesterol te vervangen door een bepaling van apolipoproteïne-B. Een van de onderzoekers is de Nederlandse cardioloog-in-opleiding dr. J.E. Roeters van Lennep van het Leids Universitair Medisch Centrum: 'Alle bewijzen voor het nut van apolipoproteVne-B staan nu goed op een rijtje'.

19 maart 2003, Medisch Vandaag nr 5:
Regelmatig ontbijten tegen vetzucht

Uit de Amerikaanse CARDIA-studie blijkt dat mensen die dagelijks ontbijten, minder dik zijn en minder vaak last hebben van een gestoorde suikerstofwisseling dan mensen die het ochtendmaal regelmatig overslaan. 'Het ontbijt is de belangrijkste maaltijd van de dag.'

19 maart 2003, Medisch Vandaag nr 5:
Warfarine 'Typisch Amerikaans getrommel'

Een onderzoek naar het nut van langdurig laag gedoseerde cumarine ter preventie van trombose is door het Amerikaanse National Heart, Lung and Blood Institute voortijdig afgebroken omdat tussentijdse resultaten al overtuigend waren. De onderzoeksleider, cardioloog dr. Paul Ridker van de Harvard University School of Medicine, vindt zelfs dat langdurig laag gedoseerde cumarine de standaardtherapie bij trombosepatiënten moet worden. De Amsterdamse vasculair geneeskundige prof.dr. H.R. Büller is echter helemaal niet overtuigd. Hij vindt het allemaal 'typisch Amerikaans getrommel'.

19 maart 2003, Medisch Vandaag nr 5 bijlage:
Montelukast alternatief voor hogere dosis inhalatiesteroïd

Goed nieuws over montelukast. Deze nieuwe vorm van astmatherapie viel tot nu toe wat tegen omdat het middel niet voldeed als alternatief voor een behandeling met een inhalatiesteroVd. Twee grote studies - een Spaanse en een Schotse - tonen nu echter aan dat montelukast astma-exacerbaties wél kan voorkomen als het gebruikt wordt bovenop een bestaande therapie met inhalatiesteroVd. Het maakt een verdere verhoging van die medicatie overbodig.

19 maart 2003, Medisch Vandaag nr 5 bijlage:
Astma-zelfmanagement loont

Astmapatiënten hebben vaak minder goed in de gaten hoe ziek ze al zijn en dat leidt tot veel onnodige benauwdheid en aanzienlijk werkverzuim. Medewerkers van de afdeling Huisartsgeneeskunde van het Universitair Medisch Centrum Nijmegen hebben nu aangetoond dat zelfmanagement van hun ziekte door astmapatiënten een duidelijke verbetering kan opleveren. Uit een economische analyse bleek bovendien dat de extra kosten van astma-zelfmanagement binnen twee jaar terugverdiend zijn.

19 maart 2003, Medisch Vandaag nr 5 bijlage:
COPD-therapie ook richten op voeding en activiteit

'We zagen COPD altijd als een longstoornis maar inmiddels is duidelijk dat het een systemische aandoening is met ook gewichtsverlies en spierverval. Bij de behandeling moet dus de hele patiënt op de voorgrond komen', benadrukt prof.dr. E.F.M. Wouters, hoogleraar Longziekten aan het Universiteitsziekenhuis Maastricht.

19 maart 2003, Medisch Vandaag nr 5 bijlage:
Instructie en controle essentieel voor inhalators

Iedere astma- en COPD-patiënt gebruikt ze: een of meerdere inhalators. Het voordeel is duidelijk: de medicijnen komen direct waar ze nodig zijn en een geringe dosis volstaat. Een nadeel is dat er zoveel verschillende soorten inhalators zijn, ieder met zijn eigen gebruiksaanwijzing. Dat leidt gemakkelijk tot onjuist gebruik.

19 maart 2003, Medisch Vandaag nr 5 bijlage:
Astmaklachten vóór zijn

De longpoli van het Glenfield Hospital in Leicester heeft een grote verbetering geboekt met een astmatherapie op geleide van het aantal eosinofiele leukocyten in het sputum. Er waren drie keer minder ernstige astma-aanvallen en zes keer minder ziekenhuisopnamen dan met de gewone therapie. 'Dit is nog heel experimenteel maar tegelijk erg belangrijk', reageert dr. E.H.D.Bel, hoofd van de polikliniek Longziekten van het Leids Universitair Medisch Centrum. 'Het laat zien dat de behandeling van astma op geleide van symptomen en longfunctie niet afdoende is.'

Maart 2003, Gezond Consumentenbond:
Angst in het donker

Veel kinderen zijn bang in het donker. Ze willen absoluut 's nachts een licht aanhouden in hun kamer of op de gang. Dit wordt vaak gezien als zoeken naar aandacht. Maar Schotse artsen wijzen erop dat er ook sprake kan zijn van nachtblindheid.

Maart 2003, Gezond Consumentenbond:
Bij acne maakt het misschien tóch uit wat je eet

Acne komt bij geïsoleerd levende stammen in bijvoorbeeld Papoea Nieuw-Guinea en Paraguay helemaal niet voor, zo blijkt uit een Onderzoek van een Zweedse en een Mexicaanse huisarts. Zij denken dat dit komt doordat deze mensen praktisch geen westerse voedingsmiddelen gebruiken. Daarmee is de gedachte weer terug dat voeding en acne veel met elkaar te maken hebben.

5 maart 2003, Medisch Vandaag:
Mediterraan dieet helpt tegen reuma

Voedingsdeskundigen hebben bij Zweedse reumapatiënten het effect onderzocht van een Mediterraan dieet met ruim olijfolie en veel verse groente. Zo'n dieet was weliswaar niet makkelijk in te passen binnen de Zweedse eetgewoonten maar lijkt wél te werken: de dieetpatiënten hadden na drie maanden duidelijk minder gewrichtsklachten dan de controlegroep.

5 maart 2003, Medisch Vandaag:
Darmpatiënten moeilijk verzekerbaar

Afsluiten van een levensverzekering levert voor patiënten met inflammatoire darmziekten vaak problemen op. Dit blijkt uit een groot vergelijkend onderzoek door medewerkers van de afdeling Gastro-enterologie van het Universiteitsziekenhuis Maastricht.

5 maart 2003, Medisch Vandaag:
Tandverlies leidt tot vaatlijden

Verlies van tanden en kiezen leidt tot een duidelijk verhoogd risico op perifere vaataandoeningen, zo blijkt uit een groot prospectief onderzoek van de Harvard University onder ruim 50.000 mannelijke gezondheidswerkers van 40 tot 75 jaar.

5 maart 2003, Medisch Vandaag:
Rol APOE4-gen bij Alzheimer twijfelachtig

Het APOE4-gen is bij Afrikaanse Amerikanen geen risicofactor voor de ziekte van Alzheimer, anders dan bij blanke Amerikanen. Dat blijkt uit een onderzoek in drie multiraciale buurten van Chicago.

5 maart 2003, Medisch Vandaag:
Retinopathie ook bij vetzucht

'Retinopathie is niet alleen afhankelijk van bekende risicofactoren als bloedglucose en bloeddruk maar ook van de vetverdeling op zich.' Dat is volgens Rik van Leiden en prof.B.Polak van de afdeling Oogheelkunde van het VU-medisch centrum de belangrijkste conclusie van tien jaar oogonderzoek bij de deelnemers aan de Hoorn-studie.

5 maart 2003, Medisch Vandaag nr 4:
Geheugentests voorspellen dementie

Ouderen in een voorstadium van dementie maken slecht gebruik van de verwantschap in betekenis van woorden die ze moeten onthouden. Dat blijkt uit promotie-onderzoek van neuropsychologe Pauline Spaan van de Universiteit van Amsterdam. Het wordt nu mogelijk om geheugentests te ontwikkelen die dementie kunnen voorspellen. NWO financierde het onderzoek.

19 februari 2003, Medisch Vandaag nr 3:
Langer leven met langere telomeren

Kortere telomeren geven een groter risico om aan ouderdomsziekten te overlijden dan langere telomeren, zo concluderen Amerikaanse onderzoekers.

19 februari 2003, Medisch Vandaag nr 3:
Migratie belangrijke risicofactor voor schizofrenie

Migranten blijken tot vier keer zoveel risico te lopen om schizofreen te worden als de autochtone bevolking. 'Migratie is dus een heel belangrijke risicofactor voor schizofrenie. Naast aanleg spelen blijkbaar ook niet-erfelijke factoren een grote rol', concludeert psychiater J.-P. Selten.

19 februari 2003, Medisch Vandaag nr 3:
Factor VIIa zeer geschikt tegen bloedverlies

'Factor VIIa werkt dikwijls verbluffend bij patiënten met ernstige bloedingen, bijna binnen de minuut. Het is dat het zo duur is, anders zou ik het aan veel meer patiënten op de Intensive Care willen geven', aldus de Amsterdamse internist prof.dr. M. Levi.

Februari 2003, Gezond Consumentenbond:
Flaporen corrigeren zonder opereren

Afstaande oren bij kinderen kunnen volgens Deense onderzoekers vaak gecorrigeerd worden met een clipje 's nachts en dubbelzijdig plakband overdag. Een groot voordeel van deze aanpak is dat die al op baby- of kleuterleeftijd kan worden toegepast, terwijl een operatie moet wachten tot het kind vijf á zes jaar oud is.

Februari 2003, Gezond Consumentenbond:
Echografie bij instabiele babyheupen

Baby's die bij de geboorte een enigszins instabiel heupgewricht vertonen, kunnen beter eerst een paar maanden echografisch gecontroleerd worden, omdat de afwijking nogal eens spontaan verdwijnt. Volgens Britse onderzoekers moeten ze pas een spalk krijgen als de problemen na zo'n acht weken nog steeds bestaan.

5 februari 2003, Medisch Vandaag nr 2:
Nieuw middel in de strijd tegen biofilms

Biofilms op verblijfskatheters zijn de meest voorkomende oorzaak van infecties bij intensive-carepatiënten. Brits-Amerikaanse onderzoekers denken dat een ijzervangend biomateriaal het ontstaan van biofilms zou kunnen vertragen. De Groningse biofilmspecialist prof. H.J. Busscher ziet meer in kleine aanpassingen van het materiaal.

5 februari 2003, Medisch Vandaag nr 2:
Voeding speelt mogelijk toch een rol bij acne

Acne komt bij geVsoleerd levende volkeren in bijvoorbeeld Papoea Nieuw-Guinea en Paraguay helemaal niet voor, zo schrijven een Zweedse en een Mexicaanse huisarts in Archives of Dermatology. Zij denken dat dit komt doordat deze stammen praktisch geen westerse voedingsmiddelen gebruiken.

5 februari 2003, Medisch Vandaag nr 2:
Diuretica net zo effectief als nieuwere medicijnen

Thiazidediuretica werken bij hypertensie minstens zo goed als de nieuwere ACE-remmers en calciumantagonisten. Ze kosten ook nog eens minder. Daarom moeten ze eerstelijnbehandeling bij hypertensie zijn.

15 januari 2003, Medisch Vandaag:
Flaporen corrigeren zonder opereren

Afstaande oren bij kinderen kunnen volgens Deense onderzoekers in veel gevallen voldoende gecorrigeerd worden met een clipje 's nachts en plakband overdag. Een groot voordeel van deze aanpak is dat die al op baby- of kleuterleeftijd kan worden toegepast.

15 januari 2003, Medisch Vandaag nr 1:
Instabiele heup eerst echoscopisch volgen

Baby's die bij de geboorte een enigszins instabiel heupgewricht vertonen, moeten eerst een paar maanden echoscopisch gecontroleerd worden. Pas als de afwijking dan nog steeds bestaat, hoeven ze een abductiespalk. Dit kan onnodige behandelingen voorkomen.

Voor oudere artikelen kijk in het archief of vul hieronder een of meer trefwoorden in: