|
Iedereen weet dat je een zoutarm dieet moet volgen als remedie voor een te hoge bloeddruk en misschien dat er daarom maar weinig onderzoek is gedaan naar de effectiviteit van die behandeling. In The Lancet van 25 november 1989 wordt voor het eerst een dubbelblind onderzoek naar de resultaten van zo'n dieet beschreven. Tegelijk is bekeken of zoutloos eten als enige behandeling op de lange termijn voldoende is bij een hoge bloeddruk.
|
|
Aluminium veroorzaakt een beschadiging van het inwendig skelet van zenuwcellen. Dat blijkt uit een onderzoek van Prof. de Wolff
en zijn medewerkers van het Toxicologische Instituut in Leiden.
|
|
Chaperonne-eiwitten werden al in 1962 bij fruitvliegjes aangetoond, maar de laatste jaren komen ze onder andere door het onderzoek van Hugh Pelham steeds meer in de belangstelling. Pelham, die de naam voor het eiwit bedacht, is onlangs voor zijn onderzoek geëerd met de medaille van de Europese Organisatie voor Moleculair Biologen en in het novembernummer van het tijdschrift van deze organisatie (Embo-journal) geeft hij een overzicht van de geschiedenis van deze eiwitten. |
|
Regelmatig komen voedingsanalyses in de publiciteit waaruit blijkt dat een vegetariër marginale hoeveelheden vitaminen B2, B12, D en mineralen calcium, zink en ijzer binnenkrijgt. Toch komen er bij vegetariërs maar hoogst zelden verschijnselen voor die
wijzen op een tekort aan dergelijke stoffen in het lichaam. Vermoedelijk is de
concentratie van een stof in het voedsel niet alléén van belang, maar ook de
mate waarin deze eruit kan worden vrijgemaakt.
|
|
Veertig jaar lang heeft de Zweed Hans-Olof Mossberg een groep van vijfhonderd te dikke kinderen gevolgd. De resultaten bevestigen wat eigenlijk iedereen wel verwacht had: te dikke kinderen groeien uit tot volwassenen die ondanks een vaak matig voedselgebruik te dik blijven. Ook blijkt hun obesitas
(vetzucht) samen te gaan met een risico op een voortijdige dood aan hartziekte
en andere chronische aandoeningen.
|
|
Reageerbuisbevruchtingen leveren een aanzienlijk risico voor zowel moeder als kind en moeten daarom als experimenteel worden beschouwd. Dat stelt de World Health Organisation
(WHO).
|
|
Het Britse `Committee on Safety of Medicines` heeft aangekondigd samen met de `British Diabetic Association` een diepgaand onderzoek te zullen instellen naar de juistheid van berichten dat humane insuline onveiliger is dan dierlijke insuline. Humane insuline is met recombinant-DNA-technieken gesynthetiseerd menselijke insuline. |
|
De aloude levertraan komt in ietwat gewijzigde vorm - als pillen met geconcentreerde en gezuiverde visolie - weer helemaal terug. Nu echter niet meer als vitaminerijke remedie tegen alle winterse kwalen en Engelse ziekte, maar als middel met een zeer gunstige invloed op de bloedvaten. Aderverkalking met de kans op een hartaandoening lijkt er sterk door af te nemen.
|
|
Onderzoekers
van de Oregon Health Sciences University hebben in Nature van 12 oktober
gepubliceerd over een veelbelovende nieuwe techniek om auto-immuunziekten
te behandelen. Een inenting is voldoende om het ontstaan van een dergelijke
ziekte bij ratten te voorkomen.
|
|
Het hormoon insuline wordt nu al een
halve eeuw op grote schaal toegepast bij de behandeling van diabetes
mellitus (suikerziekte). Dat heeft geleid tot een grote verbetering in de
omstandigheden van diabetespatiënten,
maar toch zijn de perspectieven op de lange termijn nog matig. Elke
diabetespatiënt
krijgt op den duur - na tien, twintig jaar - last van vaataandoeningen die
kunnen leiden tot een vroegtijdig hartinfarct, tot een chronisch nierlijden
of een beschadiging van het netvlies met kans op blindheid.
|
|
De doelmatigheid van de opsporing en behandeling van mensen met
afwijkende uitstrijkjes is het hoofdthema van een proefschrift
waarop Arie Struyk bij professor Lammes van de gynaecologische kliniek van het
Academisch Medisch Centrum te Amsterdam is gepromoveerd. Het uitstrijkje
blijkt niet erg betrouwbaar te zijn. Slechts bij 36% was er
exacte overeenstemming tussen het uitstrijkje en een biopt.
|
|
'Harde contactlenzen die geen zuurstof doorlaten moeten uit de handel worden
genomen.' Deze uitspraak van prof.dr. A. Kijlstra, de nieuwe hoogleraar
experimentele oogheelkunde aan de Universiteit van Amsterdam, zal voor vele
contactlensdragers als een onaangename verrassing komen. Jaren hadden ze gehoord
dat het dragen van harde PMMA-lenzen uit hygiënisch
oogpunt gezien 'eigenlijk' het beste voor het oog was en nu blijken ze toch niet
goed.
|
|
Insecten missen het complexe afweersysteem dat
zoogdieren met witte bloedcellen en antistoffen
beschermt tegen bacteriën en andere lichaamsvreemde deeltjes. Toch kunnen ze zich met allerlei
alternatieve verdedigingsmechanismen uitstekend tegen vreemde invloeden
verweren. Men heeft bij insecten al verschillende eiwitten ontdekt die net
als een antibioticum een bacteriedodend of -remmend effect hebben.
|
|
Schotse dermatologen hebben de risicofactoren op een rij gezet
voor alle Schotten die in 1987 een kwaadaardige huidkanker -
een maligne melanoom - hebben kregen. Daarmee hopen ze iemands
individuele risico op deze aandoening te kunnen voorspellen. Het
aantal moedervlekken, sproeten, afwijkende moedervlekken en
het aantal keren dat iemand ernstig door de zon verbrand is
geraakt, bleken doorslaggevend.
|
|
In The Lancet beschrijven Engelse
onderzoekers een experiment dat verstrekkende gevolgen zal hebben voor de
prenatale diagnostiek van erfelijke ziekten. Zij hebben met behulp van de
polymerasekettingreactie (PCR) muizenembryo's onderzocht op de aan- of
afwezigheid van een erfelijke stoornis in de bouw van het zuurstofbindende
bloedeiwit hemoglobine (bèta-thalassemie).
|
|
Drie jaar geleden is het bij spierdystrofie-patiënten
afwijkende gen geïsoleerd en sindsdien gaat onze kennis over
deze ziekte met sprongen vooruit. Een overzicht van deze
ontwikkelingen wordt gegeven in het augustusnummer van het
tijdschrift Annals of Neurology.
|
|
In het New England Journal of Medicine van 27 juli 1989 is een
eerste medische balans van de ramp met de kernreactor in
Tsjernobyl opgemaakt. De resultaten stemmen droef. De
beenmergtransplantaties, waarvoor de top van het westers
medisch kunnen werd ingezet, zijn goeddeels mislukt.
|
|
Een groot opgezet Zweeds onderzoek onder de gebruikers van
oestrogenen na de menopauze vertoont een beduidend hoger
aantal gevallen van borstkanker dan verwacht. De onderzoekers
hebben gebruik gemaakt van de mogelijkheden die het Zweedse
Nationaal Registratie Nummer biedt om elk individu te
identificeren.
|
|
In 1984 werd voor het eerst gerapporteerd dat de melk van
zogende vrouwen in Noord-Zweden en West-Duitsland dioxinen
bevat. Nederlands onderzoek naar deze dioxinen leverde
vergelijkbare resultaten. Martin van de Berg promoveerde in
l989 op een onderzoek naar het dioxine-gehalte in de melk van
twaalf vrouwen die bevallen zijn op de Neonatologische
afdeling van het Academisch Ziekenhuis van de Universiteit van
Amsterdam. Bij elf van hen waren grote hoeveelheden dioxinen
in de moedermelk aanwezig. De twaalfde vrouw was pas een half
jaar eerder uit Suriname naar Nederland gekomen en in haar
moedermelk was praktisch geen dioxine aantoonbaar.
|
|
De beet van één insect kan dodelijk zijn. Bij voor insecten overgevoelige mensen blijkt na één
druppel gif een explosieve lediging van mestcellen overal in het lichaam op te
treden.
|
|
'Psoriatische plaques' - rode wit schilferende plekken huid -
zijn het voornaamste kenmerk van psoriasis. Soms zijn ze
beperkt tot de hoofdhuid of de ellebogen, maar op een ander
moment kunnen ze zich ook over het hele lichaam verbreiden.
Wat er precies mis gaat met de huid is onbekend. Een groep
onderzoekers van het Parijse Hôpital Tarnier denkt nu de
oorzaak gevonden te hebben. Ze hebben een defect in het enzym
PKA (cyclisch AMP-afhankelijk-proteïnekinase) aangetoond.
|
|
Ze komen voor bij minder dan één op de miljoen mensen. Bij
gewone mensen zullen daarom ziekten als Kuru, Gerstmann-Sträussler-Syndroom en Creutzfeldt-Jakob-Disease nauwelijks
bekend zijn. Recent zijn er weer een aantal archief
gepubliceerd waarin nieuwe gegevens worden bekend gemaakt over
prionen. Er blijken bij lijders aan het Gerstmann-Sträussler-Syndroom (GSS) mutaties voor te komen in het prion-gen. Het
prion-gen is echter niet alleen afwijkend: het prion-eiwit,
dat er door gecodeerd wordt, is in staat zich in proefdieren
te vermenigvuldigen en bij hen een op GSS lijkende ziekte te
verwekken. Dat zou betekenen dat er hier sprake is van een
besmettelijk eiwit en dat is in natuur nog niet vertoond.
|
|
Sinds een paar jaar is de tabaksindustrie op de ‘gezonde’
toer: ‘extra-lights’, ‘special light’: in de reclame voor
sigaretten staan een laag nicotine-, en teergehalte centraal.
Vooral vrouwen zijn het mikpunt van deze advertentiecampagnes.
De tabaksindustrie pusht speciale vrouwenmerken met slogans
als ‘opvallend slanke sigaret’ en ‘charmante filters’ die
bedoeld zijn voor de slanke, charmante, sportieve vrouw van
deze tijd. Deze denkt aan haar gezondheid en rookt daarom
‘extra light’ met filter.
|
|
Medewerkers van de ‘Chiron Corporation’, een Amerikaanse
biotechnische onderneming, hebben met een revolutionaire
methode, gebaseerd op recombinant-DNA-technieken, de tot nog
toe onvindbare verwekker van de Non-A-Non-B-hepatitis (NANB-hepatitis) opgespoord.
|
|
Twee procent van de bevolking lijdt aan astma bronchiale, maar
zeker de laatste paar weken heeft een nog veel groter deel
last gehad van ‘hooikoorts’. Toch is de oorzaak van deze
verwante aandoeningen nog steeds verre van opgehelderd. Een
groep Australische onderzoekers denkt nu een verklaring voor
het ontstaan van deze overgevoeligheid ontdekt te hebben.
|
|
Ondanks alle controles komen er nog steeds retrovirussen in
transfusiebloed voor. In Amerika bleek onlangs dat
bloedtransfusies aan 2749 hartpatienten in vijf gevallen een
besmetting met HTLV-1
veroorzaakt hadden. Dit bloed was wel gescreend op de
aanwezigheid van het aidsvirus en op hepatitis-B,
maar niet op HTLV-1. Ondanks de screening raakte toch een van de patiënten
besmet met HIV-1. De kans op HTLV-1-infectie was echter nog vijf keer zo groot.
|
|
Tien jaar geleden werd een verhoogd aluminiumgehalte aangetoond in de
hersenen van mensen die lijden aan de ziekte van Alzheimer.
Nu zijn er enkele artikelen gepubliceerd die er op wijzen dat er inderdaad
een verband bestaat tussen aluminium en deze ziekte.
|
|
In de Franse krant Le Monde is onlangs bekend gemaakt dat er opnieuw een van de voormalige medewerkers van het Parijse 'Institut Pasteur' aan een zeldzame vorm van kanker overleden is. Wegens dit sterfgeval is er een onderzoekscommissie onder leiding van professor Jean Bernard
ingesteld. Deze commissie moet een epidemiologisch onderzoek uitvoeren onder de
bijna vierduizend personen die tussen 1971 en eind 1986 op het instituut gewerkt
hebben.
|
|
Er bestaat een verband tussen roken en lichaamsgewicht. Rokers wegen over het algemeen minder dan niet-rokers. En als iemand stopt met roken kan het gewicht zelfs met tien kilo of meer toenemen, reden waarom velen uit wanhoop maar weer gaan roken. Men zegt dat dit effect te wijten is aan de toegenomen snoeplust van de ex-roker. Maar is dat ook zo?
|
|
Onderzoekers van het ziekenhuis van de Vrije Universiteit Amsterdam hebben aan ouders, waarvan het kind plotseling in de wieg was gestorven, gevraagd in welke houding zij hun kind
gewoonlijk te slapen legden.
|
|
Het vrouwelijk geslachtshormoon oestrogeen beschermt de vrouw
tegen aderverkalking. Dit blijkt uit een onderzoek dat
medewerkers van de epidemiologische afdeling van de medische
faculteit van de Erasmus Universiteit publiceerden in het
British Medical Journal. Hiermee zou ook verklaard worden
waarom hart- en vaatziekten bij vrouwen na de menopauze
toenemen.
|
|
"Ik denk dat een zwangerschap toch minstens 25 weken geduurd moet hebben, anders gaat het niet", stelt
sprof.dr. J.G.Koppe, neonatoloog aan het Academisch Medisch Centrum van de Universiteit van Amsterdam (AMC).
|
|
Al in 1984 heeft American Medical Association een oproep
gedaan het boksen te verbieden. Toch zijn er nog steeds
Amerikaanse artsen voorstander van de bokssport. Ze
benadrukken dat deze sport een gunstige invloed heeft op
karaktervorming en discipline en stellen dat boksen een goede
uitlaatklep is voor de agressie van de jeugd. Verscheidene
onderzoekers hebben intussen aangetoond dat deze positieve
kwaliteiten sterk overschat worden. Het lijkt zelfs
waarschijnlijk dat boksen en ook het kijken naar boksen
agressief gedrag opwekt.
|